Never start with WHY … with a stakeholder

Starten met het Waarom? Waarom zou je dat doen? Omdat Simon says: start with why?

Ok, als bedrijf kun je inderdaad het beste beginnen met ‘het waarom’, waarom doen we wat we doen? ‘People buy why you do it’ Ook als individu is het interessant om te starten met je persoonlijke why, waarom doe ik wat ik doe?

Maar als consultant? Als consultant zal je zelden worden ingehuurd om een waarom vraag te stellen of te beantwoorden. Missie, visie, core values, business drivers, ze zijn door de directie ooit bedacht op een hei-dag, een uurtje voor het kleiduifschieten. De core values hangen waarschijnlijk, met een mooie marketing sausje, nog tegenover de receptie op die kale muur. Hoezo ‘waarom’?

Veel consultants concluderen uit de ‘Start with why’ dat van alle W-vragen je een gesprek altijd het beste kan beginnen met een ‘waarom vraag’. Maar aan wie stellen we die vraag? Als consultant zit je zelden met de directie om tafel om te praten over de dag van overmorgen, meestal zit je met een stakeholder aan tafel waaraan je merkt dat hij in zijn Neocortex worstelt met de ‘wat vandaag’ of hooguit de ‘hoe morgen’ vraag. ‘How to eat this elephant…’

Stel je aan die stakeholder een ‘waarom vraag’, bedenk dan dat de ‘waarom vraag’ voor die persoon een lastige vraag is om mee te beginnen. Sterker nog, een ‘waarom vraag’ kan zelfs aanvallend overkomen ‘Waarom wil je dat?’ ‘Waarom moet het op die manier?’ We zouden de vraag ook als ‘Hoe vraag’ kunnen stellen: ‘Hoe zie jij dit?’, ‘Hoe zou jij het graag zien?’ Op beide manieren kom je dichter bij de pijnpunten en de ‘persoonlijke why’ van de betreffende stakeholder maar de tweede manier zal veel positiever worden ontvangen. Zeker als je dit combineert met een zin als ‘en hoe kan ik je daarbij helpen?’ of nog overtuigender: ‘ik ga je helpen, hoe zou jij het graag zien?’

Elke stakeholder heeft een perspectief, een bril waardoor hij de werkelijkheid ziet. Dit beeld is gevormd door jarenlange ervaring, persoonlijke ontwikkelingen, pijnlijke momenten in het leven en wellicht behaalde successen. Voor deze stakeholder is zijn perspectief de waarheid. Want wat is de waarheid als de waarheid altijd wordt bepaald door de bril waardoor men kijkt? De waarheid moet je niet verwarren met de mening van een meerderheid, toch? En is er altijd 1 waarheid? Jouw wijsheid hoeft niet mijn waarheid te zijn, toch? Het is maar aan welke kant van de olifant je staat.

Elke stakeholder heeft ook een belang en een beeld wat hij graag zou willen zien. Bewust, maar vaak ook onbewuste doelen, gevoelens en verlangens. Onbewuste doelen waaruit beslissingen genomen worden, doelen die zelden overeen komen met de doelen van een ander. En als iedereen in de kamer een ander doel heeft en zich er ook nog niet echt van bewust is, hoe kom je dan ooit met alle stakeholders op 1 lijn, 1 golflengte met alle neuzen dezelfde kant op?

Als die stakeholders ook nog eens allemaal een eigen ‘kleur’ hebben waardoor ze op een verschillende manier benaderd moeten worden, dan sta je als consultant voor een onmogelijke opgave, toch? Hoe krijg je zo’n groep op 1 lijn zonder dat iemand boos de ruimte verlaat of zich niet begrepen voelt en iedere stakeholder ook nog eens blij met je is omdat je ‘zijn waarheid ‘ bevestigd?

Als consultant is het belangrijk om dicht bij jezelf te blijven, blijf authentiek, blijf bij je eigen Why. (sorry voor dit jeukwoord Japke Douma 🙂 Probeer niet de waarheid van een ander na te praten of te bevestigen maar luister apart naar ieder zijn verhaal en probeer de ‘Waarom vraag’ zelf te achterhalen zonder hem direct te stellen. Zorg dat je de helicopterview hebt zodat je de beste oplossing voor de organisatie kan adviseren en laat je niet meeslepen in gevoelens en ‘de waarheid van een ander’.

En ook al ben je de materiedeskundige die de hoe vraag maar al te graag wil invullen, jouw waarheid is ook maar een perspectief. Leer luisteren en zet de bril van een ander eens op, wellicht leer je er zelf ook van om zaken ook eens vanuit een ander perspectief te zien. Ga eens naast die ander staan in plaats van er tegenover en bekijk die ‘6’ eens van een andere kant, dan is het misschien wel ineens een ‘9’ geworden. Het is maar hoe je het bekijkt.

En daarna klim je op die olifant, stuur je hem de juiste richting op en geniet je van het uitzicht en die stip op de horizon die ineens een stukje dichterbij lijkt. Succes!

I know, niemand zei dat het makkelijk was en niemand heeft makkelijk praten maar zoals Walt Disney zei: If you can dream it, you can do it!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.